{"id":143,"date":"2022-11-17T12:00:59","date_gmt":"2022-11-17T11:00:59","guid":{"rendered":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/?p=143"},"modified":"2023-03-23T11:29:15","modified_gmt":"2023-03-23T10:29:15","slug":"botanicznie-alium-sativum-l","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/2022\/11\/17\/botanicznie-alium-sativum-l\/","title":{"rendered":"Botanicznie Alium sativum L."},"content":{"rendered":"

\u201e \u2026\u2026 zab\u00f3jca bakterii i wirus\u00f3w, uwodziciel kubk\u00f3w smakowych, czyli kilka s\u0142\u00f3w o czosnku pospolitym\u2026..\u201d<\/strong><\/p>\n

\u201eUwarzony czosnek pier\u015b i g\u0142os krzepi, cia\u0142o otwiera i gotowanie jad\u0142a w \u017co\u0142\u0105dku wspomaga, zasi\u0119 z\u0142e i napoje, i soki moc\u0105 niszczy\u201d. <\/em><\/p>\n

Konrad z Megenbergu<\/em><\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/em><\/p>\n

Moim go\u015bciem, o kt\u00f3rym chc\u0119 kilka s\u0142\u00f3w napisa\u0107 jest\u00a0 Pan Czosnek<\/em><\/strong>. Cho\u0107 znany od tysi\u0119cy lat, stosowany, jako lek, jako przyprawa, by\u0142 przyczyn\u0105 mit\u00f3w, zabobon\u00f3w i wr\u00f3\u017cb. Znany nam najcz\u0119\u015bciej tylko z kuchennych smak\u00f3w, a jego bogactwo sk\u0142adu i w\u0142a\u015bciwo\u015bci lecznicze si\u0119gaj\u0105 \u201ewiek\u00f3w\u201d<\/em>.<\/p>\n

Gdy zapyta\u0142em znajomych czy wiedz\u0105, dok\u0105d si\u0119gaj\u0105 korzenie czosnku to z u\u015bmiechem odrzekli \u201eBracie to tylko kilka centymetr\u00f3w pod ziemi\u0105\u201d<\/em> i to t\u0142umaczy wszystko.<\/p>\n

Historycznie czosnek znany by\u0142 ju\u017c w czasach staro\u017cytnej Babilonii, Egipcie, o czym czytamy w Papirusie Ebersa z 1550r. p.n.e., znany by\u0142 r\u00f3wnie\u017c w staro\u017cytnej Grecji, o czym pisze ojciec medycyny Hipokrates z Kos (460-370r. p.n.e.). Ceniony by\u0142 przez Asyryjczyk\u00f3w, Kartagi\u0144czyk\u00f3w, Kopt\u00f3w, Arab\u00f3w, Rzymian i do dzi\u015b nie utraci\u0142 swych walor\u00f3w smakowych jak i leczniczych. W kuchni i medycynie ludowej stosowanie czosnku nale\u017cy datowa\u0107 na oko\u0142o 5 tysi\u0119cy lat temu. Czosnek by\u0142 \u017ar\u00f3d\u0142em si\u0142y i d\u0142ugowieczno\u015bci o czym \u015bwiadcz\u0105 odkrycia w grobach faraon\u00f3w starego Egiptu. Staro\u017cytne nauki w tym uprawa i hodowla wa\u017cnych z punku medycznego jak i religijnego ro\u015blin i zwierz\u0105t,\u00a0 by\u0142a w posiadaniu i kontroli kap\u0142an\u00f3w. Oni to poznawali w\u0142a\u015bciwo\u015bci lecznicze jak i truj\u0105ce ro\u015blin, tworzyli mity, zabobony wszystko po to, aby lud niewykszta\u0142cony mia\u0142 cel do pracy i b\u00f3stwa do wierze\u0144. Egipcjanie daj\u0105c czosnek robotnikom rozg\u0142aszali tez\u0119, \u017ce wraz z nim przychodzi energia i si\u0142a[1]<\/a>. Za\u015b na kartach Starego Testamentu w Ksi\u0119dze Liczb znajdujemy zapis o w\u0142a\u015bciwo\u015bciach leczniczych wielu zi\u00f3\u0142, ale i o duchowym wymiarze jakie mia\u0142 czosnek dla narodu wybranego by\u0142 to \u2013 \u201esymbol t\u0119sknoty za utraconymi dobrami materialnymi w Egipcie<\/em>\u201d[2]<\/a>. Rzymianie wierzyli w pot\u0119g\u0119 czosnku podawali go legionistom, kt\u00f3rym mia\u0142 dodawa\u0107 ducha i m\u0119stwa w boju. Zacny czosnek inspirowa\u0142a nie tylko medyk\u00f3w, kap\u0142an\u00f3w, ale r\u00f3wnie\u017c i artyst\u00f3w. 450 lat p.n.e. w indyjskich miastach nucono \u201cpie\u015b\u0144 o czosnku\u201d, a co niekt\u00f3rzy przypisywali mu zdolno\u015b\u0107 przed\u0142u\u017cania \u017cycia, dawa\u0142 d\u0142ugie i szcz\u0119\u015bliwe lata w zdrowiu.<\/p>\n

O uzdrawiaj\u0105cej mocy czosnku mo\u017cemy r\u00f3wnie\u017c czyta\u0107 w dzia\u0142ach Pedaniosa Dioskurydesaz Cylicji (40 \u2013 90 n.e.). W swoich czasach by\u0142 on wybitnym lekarzem. Zdrowie wielu swoich pacjent\u00f3w w tym cesarzy, jak Nerona i Wespazjana leczy\u0142 zio\u0142ami, i miedzy innymi czosnkiem. Pacjentom zaleca\u0142 cz\u0119sto, by jedli czosnek w chorobach gard\u0142a, przy infekcjach, a nawet przy ukoszeniach najjadowitszych w\u0119\u017cy oraz w tr\u0105dzie. Inny znany nam cesarski lekarzem stosuj\u0105cym czosnek by\u0142 Claudius Galenus (130 -200 n.e.). Uznawa\u0142 czosnek za lek dobry na wszystko. Czosnek wymieniany by\u0142 w dokumencie reformy karoli\u0144skiego rz\u0105du i administracji \u201eCapitulare de villis vel curtis imperii\u201d<\/em> wydany oko\u0142o 800 roku\u00a0 za panowania Karola Wielkiego i mi\u0119dzy innymi odnosi\u0142 si\u0119 do upraw ro\u015blin spo\u017cywczych\u00a0\u00a0 i leczniczych. Pisali o nim r\u00f3wnie\u017c \u015bw. Hildegarda, Paracelsus, Bock, Mathiolus i Lonicerus.<\/p>\n

Historyczn\u0105 ciekawostk\u0105 o czosnku jest pochodzenie nazwy miasta Chicago jednego z najwi\u0119kszych aglomeracji miejskich Stan\u00f3w Zjednoczonych. Wed\u0142ug tradycji nazw\u0119 sw\u0105 zawdzi\u0119cza india\u0144skiej nazwie dzikiego czosnku (Allium\u00a0ampeloprasum<\/em> L.)<\/em> zwanego przez tamtejsze plemiona Indian Illinois Chicagoua[3]<\/a> inaczej Cebula per\u0142owa. Nasz narodowy zielarz Szymon Syre\u0144ski, w swym zielniku z 1613 roku opisuje wiele r\u00f3\u017cnych sposob\u00f3w leczniczego zastosowania czosnku, w leczeniu chor\u00f3b, dolegliwo\u015bci i niedomagania. W Ksi\u0119dze IV Zielnika tak o czosnku pisze:<\/p>\n

\u00a0\u201eWiatry w ciele rozp\u0119dza \/ y niedopuscza si\u0119 im zamna\u017ca\u0107. Zo\u0142\u0105dek wilgotny wysusza \/ zimny zagrzewa. Mocz w ci\u0119\u017ckim odbywaniu \/ tak\u017ce u\u017cywany wywodzi y p\u0119dzi. Od psa w\u015bciek\u0142ego obra\u017conym \/ bywa ratunkiem \/ plastrui\u0105c nim ran\u0119\/ y u\u017cywaj\u0105c go. W\u0105trobne \u017cy\u0142y zamulone otwiera. Kaszel zastarza\u0142y uspokaja \/ tak surowy iak warzony\u201d.<\/em><\/p>\n

W \u015bredniowieczu czosnek uznawano za \u201etheriak dla ch\u0142op\u00f3w\u201d[4]<\/strong><\/a>,<\/em> pisze o tym Konrad z Megenburga w swojej Ksi\u0119dze natury. \u015aw. Hildegarda z Bingen. Zaleca spo\u017cywa\u0107 czosnek surowy, aby wykorzysta\u0107 wszystkie jego walory, ale z umiarem, bo czosnek ma w\u0142a\u015bciwo\u015bci rozgrzewaj\u0105ce.<\/p>\n

Jego w\u0142a\u015bciwo\u015bci medyczne cz\u0119sto przeplata\u0142y si\u0119 z r\u00f3\u017cnymi wierzeniami i zabobonami w ka\u017cdych rozwijaj\u0105cych si\u0119 cywilizacjach. W Polsce do dzi\u015b mo\u017cemy znale\u017a\u0107 regiony, w kt\u00f3rych moc czosnku ma wymiar duchowy. Zebra\u0142 je w swojej ksi\u0105\u017cce pod tytu\u0142em \u201eRo\u015bliny w wierzeniach i zwyczajach ludowych.\u201d Adama Fischera i znajdziemy tam wiele na dzi\u015b zabawnych, a na \u00f3wczesne czasy wa\u017cnych dla \u017cycia religijnego informacji. Do dzi\u015b niekt\u00f3re z nich przetrwa\u0142y jak np. czosnek odstrasza czarownice, noszony przy sobie chroni przed czarami, urokami i zb\u0142\u0105dzeniem z w\u0142a\u015bciwej drogi. Dym z palonego po\u015bwi\u0119conego czosnku chroni krowy przed urokami, aby dawa\u0142y du\u017co dobrego mleka (okolice Krakowa).\u00a0 Wedle g\u00f3rali czosnek zjedzony z \u0142upin\u0105 ma odp\u0119dza\u0107 w\u015bciek\u0142ego psa (powiat Nowy Targ). Czosnek wieszany na drzewach owocowych ma odp\u0119dza\u0107 ptactwo (okolice Kielc). Panna m\u0142oda id\u0105c za m\u0105\u017c do innej wsi ma we w\u0142osach czosnek w celu odp\u0119dzenia z\u0142ego. Zabicie \u017caby skutkuje odro\u015bni\u0119ciem jej na j\u0119zyku, a ochroni przed tym tylko czosnek po\u0142o\u017cony pod j\u0119zyk (okolice Tarn\u00f3w). Znale\u017a\u0107 mo\u017cna te\u017c inne tradycje niekoniecznie zwi\u0105zane z wierzeniami jak np. spo\u017cywanie czosnku na wieczerzy w Wigili\u0119 Bo\u017cego Narodzenia, kt\u00f3ry jest bardziej zabiegiem kulinarnym ni\u017c religijnym (Bieszczady). W tw\u00f3rczo\u015bci ludowej r\u00f3wnie\u017c znajdujemy czosnek w pie\u015bniach weselnych np. w piosence\u201d Ta\u0144cowa\u0142a ryba z rakiem\u201d gdzie w wersji Ma\u0142opolskiej \u00a0s\u0105 s\u0142owa \u201eczosnek si\u0119 upi\u0142 i cebul\u0119 ob\u0142upi\u0142\u201d<\/em>.<\/p>\n

Pan<\/strong>ie Czosnku kim jeste\u015b ?<\/strong> Botanicznie zwany Alium sativum <\/em>L.<\/em>, a powszechnie czosnek pospolity, czosnek domowy, czosnek ogrodowy, czostek, na Kaszubach zwany \u0142uk, \u0142uczek lub bia\u0142e ziele w okolicach Zawoi. Wraz z czosnkiem nied\u017awiedzim, cebul\u0105, porem czy szczypiorkiem nale\u017cy do rodziny liliowatych (Liliaceae).<\/em> Jest to bylina pochodz\u0105ca ze \u015brodkowej Azji, dorastaj\u0105ca do 50 (70) cm wysoko\u015bci. Li\u015bcie asymiluj\u0105ce d\u0142ugie do 50 cm, r\u00f3wnow\u0105skie o szeroko\u015bci ok. 1 cm, rzadko do 2,5 cm, p\u0142askie lub rynienkowate, o barwie od zielonej do niebieskawozielonej. Kwiaty tworz\u0105 kulisty kwiatostan, kt\u00f3ry jest w istocie pozornym baldachem, z\u0142o\u017conym z nielicznych bia\u0142ych lub jasnor\u00f3\u017cowych kwiat\u00f3w wyrastaj\u0105cych na d\u0142ugich szypu\u0142kach. Okwiat to 6 bia\u0142oszarych listk\u00f3w osi\u0105gaj\u0105cych 3 mm d\u0142ugo\u015bci, d\u0142u\u017cszych od 6 pr\u0119cik\u00f3w, wyrastaj\u0105cych w dw\u00f3ch ok\u00f3\u0142kach. S\u0142upek pojedynczy z tr\u00f3jkomorow\u0105 zal\u0105\u017cni\u0105. Czasem kwiat\u00f3w brak, a na szczycie p\u0119du znajduj\u0105 si\u0119 tylko cebulki powietrzne. Cebula podziemna zwana g\u0142\u00f3wk\u0105 z\u0142o\u017cona jest z kilku cebulek zwanych z\u0105bkami lub pazurkami, b\u0119d\u0105cych w istocie p\u0105kami o funkcji spichrzowej. Czosnek ogrodowy jest ro\u015blin\u0105 uprawn\u0105, najcz\u0119\u015bciej z cebulki (z\u0105bku) sadzony jesieni\u0105 wrzesie\u0144 – pa\u017adziernik, lub wiosn\u0105 marzec \u2013 kwiecie\u0144.<\/p>\n

Sk\u0142ad i w\u0142a\u015bciwo\u015bci lecznicze czosnku.<\/strong><\/p>\n

Surowcem leczniczym s\u0105 \u015bwie\u017ce cebulki (z\u0105bki) czosnku oraz li\u015bcie. W swym sk\u0142adzie z\u0105bki czosnku zawieraj\u0105 alliin\u0119, alkilowe pochodne alliiny, zwi\u0105zki flawonoidowe, aminokwasy, zwi\u0105zki \u015bluzowe, witaminy oraz olejek zawieraj\u0105cy g\u0142\u00f3wnie dwu i tr\u00f3jsiarczki. Zwi\u0105zki te wydychane z powietrzem z p\u0142uc nadaj\u0105 mu specyficzny zapach, jaki mamy po spo\u017cyciu czosnku, a jednocze\u015bnie wykazuj\u0105 szereg zdrowotnych w\u0142a\u015bciwo\u015bci dla naszego organizmu. Pr\u00f3cz wymienionych zwi\u0105zk\u00f3w w czosnku znajdziemy r\u00f3wnie\u017c inulin\u0119, makro i mikroelementy jak wap\u0144, fosfor, jod, mied\u017a, \u017celazo, tytan, molibden, kobalt, nikiel, mangan, chrom, magnez, siark\u0119 i cynk, witaminy C i B, fitosterole, glicyn\u0119 i cystein\u0119. Li\u015bcie maj\u0105 podobny sk\u0142ad, ale zawieraj\u0105 wi\u0119cej witaminy C, allicyny i witaminy PP[5]<\/a>. Im bogatsze, urodzajna ziemia tym bogatszy sk\u0142ad czosnku.<\/p>\n

Wed\u0142ug wielu ju\u017c cytowanych znawc\u00f3w medycyny naturalnej czosnek ogrodowy jest remedium na bardzo wiele chor\u00f3b.\u00a0 Pocz\u0105wszy od zaburze\u0144 trawiennych, wzd\u0119\u0107 i odbijania, przez stany zapalne \u017co\u0142\u0105dka i jelit, stany zapalne dr\u00f3g oddechowych i moczowych, mia\u017cd\u017cyc\u0119, nadci\u015bnienie, choroby zaka\u017ane takie jak ospa, p\u00f3\u0142pasiec, odra, angina, \u015bwinka, a sko\u0144czywszy na wszelakich infekcjach bakteryjnych jak i paso\u017cytniczych. Spo\u017cyty likwiduje z\u0142\u0105 flor\u0119 bakteryjn\u0105 jelit, hamuje procesy gnilne, ale nie niszczy flory w\u0142a\u015bciwej, mo\u017cna stwierdzi\u0107 \u017ce jest lepszy od antybiotyk\u00f3w. Tu jednak nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c wspomnie\u0107 o przeciwwskazaniach w stosowaniu czosnku. Nadu\u017cywanie jak i du\u017ce dawki mo\u017ce dawa\u0107 uczulenia, niekorzystnie wp\u0142ywa\u0107 na ci\u0105\u017c\u0119 i laktacj\u0119. Stosowany bezpo\u015brednio na sk\u00f3r\u0119 mo\u017ce wywo\u0142a\u0107 zaczerwienienie i trudno goj\u0105ce si\u0119 rany. Szymon Syre\u0144ski podawa\u0142 ju\u017c w 1613 roku, \u017ce czosnek te\u017c szkodzi \u201e ma nieprzyja\u017ani z magnesem , sprowadza apopleksj\u0119, zapalenie m\u00f3zgu i szale\u0144stwo\u201d. <\/em>Podobnie i Hildegarda ostrzega\u0142a, aby nie nadu\u017cywa\u0107 czosnku bo mo\u017ce on doprowadzi\u0107 do przegrzania \u017co\u0142\u0105dka czyli wrzod\u00f3w.\u00a0 \u00a0<\/em>W\u0142a\u015bciwo\u015bci lecznicze zosta\u0142y ju\u017c wielokrotnie naukowo udokumentowane co wskazuje na jego wa\u017cne miejsce w\u015br\u00f3d lek\u00f3w naturalnych i fitoncydowych. Powszechnie znane w\u0142a\u015bciwo\u015bci obni\u017caj\u0105ce ci\u015bnienie krwi, poziomu cholesterolu oraz w\u0142a\u015bciwo\u015bci przeciwzakrzepowe opisali \u00a0w 1974 roku w swej pracy\u00a0 P.T. Mathew i K.T Augusti, w 1975 roku C. Jain a w roku 1994\u00a0 C.A. Silagy i H.A. Neil[6]<\/a>. W\u0142a\u015bciwo\u015bci fitoncydowe czyli hamowanie rozwoju bakterii, wirus\u00f3w, grzyb\u00f3w i pierwotniak\u00f3w zawdzi\u0119czamy w du\u017cej mierze zwi\u0105zkom siarki oraz olejkowi \u00a0eterycznemu, kt\u00f3ry dzia\u0142a r\u00f3wnie\u017c na paso\u017cyty przewodu pokarmowego oraz \u017c\u00f3\u0142ciop\u0119dnie.<\/p>\n

Wszystkie te w\u0142a\u015bciwo\u015bci tak kulinarne jak i lecznicze otrzymamy tylko stosuj\u0105c \u015bwie\u017cy czosnek ogrodowy.<\/strong><\/p>\n

Kilka przepis\u00f3w:<\/strong><\/p>\n

Stosowanie lecznicze jak i profilaktyczne to 2-4 z\u0105bki 3-4 razu dziennie pozwoli zapobiec zaburzeniom przewodu pokarmowego, utrzyma prawid\u0142owy poziom cholesterolu i w normie ci\u015bnienie krwi, zmniejszy nasz\u0105 podatno\u015b\u0107 na jesienne infekcje wirusowe i bakteryjne.<\/p>\n

Na przezi\u0119bienie, zaflegmienie i infekcj\u0119 grypow\u0105:<\/strong><\/p>\n

Szklank\u0119 mleka zagotowa\u0107, ostudzi\u0107 i doda\u0107 \u0142y\u017ck\u0119 miodu i \u0142y\u017ceczk\u0119 mas\u0142a, zgnie\u015b\u0107 i doda\u0107 jeden z\u0105bek czosnku. Ca\u0142o\u015b\u0107 zamiesza\u0107 i odstawi\u0107 na 20 minut, wypi\u0107 wieczorem przed snem.<\/p>\n

Odciski i nagniotki.<\/strong><\/p>\n

Zmiesza\u0107 na ma\u015b\u0107 proszek z kredy z utartym czosnkiem i na noc przyk\u0142ada\u0107, a po dw\u00f3ch dniach odcisk b\u0119dzie mo\u017cna palcami zdj\u0105\u0107.<\/p>\n

Na owsiki.<\/strong><\/p>\n

10 g rozdrobnionego czosnku zagotowa\u0107 w 0,5 l mleka. Robi\u0107 wlewki doodbytnicze co drugi dzie\u0144.<\/p>\n

Przetwory lecznicze wg dr R\u00f3\u017ca\u0144skiego.<\/strong><\/p>\n

Nalewka czosnkowa – Tinctura Allii sativi: <\/em>p\u00f3\u0142 szklanki mielonych z\u0105bk\u00f3w czosnkowych zala\u0107 400 ml w\u00f3dki; macerowa\u0107 14 dni; przefiltrowa\u0107. Za\u017cywa\u0107 3 – 4 razy dziennie po 1 \u0142y\u017cce w 200 ml gor\u0105cego mleka z miodem. Dzieciom podawa\u0107 1-2 \u0142y\u017ceczki nalewki.<\/p>\n

Nalewk\u0105 przemywa\u0107 kilka razy dziennie chorobowe zmiany sk\u00f3rne, ale r\u00f3wnocze\u015bnie za\u017cywa\u0107 przetwory czosnkowe doustnie.<\/p>\n

W kuchni cz\u0119sto stosujemy czosnek, jako przypraw\u0119, dodajemy do marynat z my\u015bl\u0105 o smaku, a tak naprawd\u0119 jest on konserwantem. Jedz\u0105c czosnek ka\u017cdy musi si\u0119 zmierzy\u0107 z nie\u015bwie\u017cym oddechem, co nie jest objawem choroby, ale naturaln\u0105 metod\u0105 usuwania metabolit\u00f3w z czosnku w naszym organizmie, aby unikn\u0105\u0107 tego z\u0105bek czosnku proponuj\u0119 zagry\u017a\u0107 natk\u0105 pietruszki, jab\u0142kiem, koperkiem, selerem lub popi\u0107 lampk\u0105 wytrawnego czerwonego wina.<\/p>\n

\u00a0 Br. Jan z Dukli OH<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

* Artyku\u0142 nie stanowi\u00a0porady medycznej, lekarskiej czy farmaceutycznej. Czytelnik przed podj\u0119ciem jakiejkolwiek decyzji, co do leczenia, powinien skonsultowa\u0107 si\u0119 (w zale\u017cno\u015bci od potrzeb) z lekarzem lub farmaceut\u0105.<\/p>\n

 <\/p>\n

[1]<\/a> Urszula Kokot, \u201cPocz\u0105tki s\u0142ownictwa zielarskiego i farmaceutycznego najstarszych cywilizacji \u2013 Mezopotamii i Egiptu\u201d,<\/p>\n

[2]<\/a> Atlas Ro\u015blin Biblijnych, Pochodzenie, Miejsce w Biblii i Symbolika. Barbara Szczepanowicz, WAM 2003<\/p>\n

[3]<\/a> Ann. Acad. Med. Siles. 2005, 59, 1John F Swenson, Chicagoua\/Chicago : the origin, meaning, and etymology of a place name, Illinois historical journal. Vol. 84, no. 4 (1991)<\/p>\n

[4]<\/a> Zio\u0142a Ojc\u00f3w Benedyktyn\u00f3w, mieszanki i leczenia. Johannes Gottfried Mayer, Bernhard Uehleke, o. Kilian Saum,<\/p>\n

[5]<\/a> Encyklopedia zielarstwa i zio\u0142olecznictwa. PWN 2000<\/p>\n

[6]<\/a> https:\/\/rozanski.li\/1884\/czosnek-allium-jako-antiscleroticum-i-hypotonicum\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

powszechnie czosnek pospolity.<\/p>\n","protected":false},"author":52,"featured_media":145,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/143"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/52"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=143"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/143\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":276,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/143\/revisions\/276"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/145"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=143"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=143"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/ziololecznictwo-cieszyn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=143"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}