{"id":3787,"date":"2022-11-06T12:57:35","date_gmt":"2022-11-06T11:57:35","guid":{"rendered":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/?page_id=3787"},"modified":"2022-11-06T12:57:35","modified_gmt":"2022-11-06T11:57:35","slug":"przebaczenie-przygoda-ludzka-i-nadprzyrodzona","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/duszpasterstwo\/przebaczenie\/przebaczenie-przygoda-ludzka-i-nadprzyrodzona\/","title":{"rendered":"Przebaczenie \u2013 przygoda ludzka i nadprzyrodzona"},"content":{"rendered":"\n

Przebaczenie,<\/em><\/p>\n

to szlachetno\u015b\u0107 dla codzienno\u015bci<\/em><\/p>\n

Vladimir Jankelevitch<\/p>\n

Podczas wojny mi\u0119dzy dwoma krajami pojawia si\u0119 pog\u0142oska: ob\u00f3z wroga naby\u0142 w\u0142a\u015bnie straszn\u0105 bro\u0144. W celu wykrycia jej, zadaniem spenetrowania obozu obarczono niewidomych. Ich inwalidztwo ma im pom\u00f3c, mog\u0105 si\u0119 zbli\u017cy\u0107 do nowego urz\u0105dzenia bez wzbudzania podejrze\u0144. By\u0142 to ogromny s\u0142o\u0144, kt\u00f3rego usi\u0142owali zbada\u0107 po omacku. Po powrocie do obozu, ka\u017cdy sk\u0142ada\u0142 raport. Pierwszy szpieg, kt\u00f3ry bada\u0142 ucho stwierdzi\u0142: Jest to co\u015b wielkiego, chropowatego, szerokiego i gi\u0119tkiego jak dywan<\/em>. Drugi, kt\u00f3ry bada\u0142 tr\u0105b\u0119, oponowa\u0142: Ale\u017c nie, to przypomina\u0142o raczej pust\u0105 rur\u0119<\/em>. Trzeci natomiast, kt\u00f3ry bada\u0142 nog\u0119, utrzymywa\u0142, \u017ce chodzi o grub\u0105 i solidn\u0105 kolumn\u0119. I tak dalej, ka\u017cdy wywodzi\u0142 w\u0142asn\u0105 wersj\u0119 sprzeczn\u0105 z innymi. Mo\u017cna si\u0119 domy\u015ble\u0107: opisanie przebaczenia poprzez jeden z jego aspekt\u00f3w jest r\u00f3wnie niew\u0142a\u015bciwe, jak opisanie s\u0142onia na podstawie jakiej\u015b jego cz\u0119\u015bci.\u00a0<\/p>\n

Termin przebaczenie<\/em>, u\u017cywany w codziennym j\u0119zyku, jest myl\u0105cy. Nie t\u0142umaczy on z\u0142o\u017conej rzeczywisto\u015bci, kt\u00f3r\u0105 ma okre\u015bla\u0107. Odsy\u0142a najcz\u0119\u015bciej do natychmiastowego i wyrwanego z kontekstu aktu woli. Prawdziwe przebaczenie jest czym\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko dobrowolnym wysi\u0142kiem, bowiem ca\u0142y jego proces odwo\u0142uje si\u0119 do wszystkich w\u0142adz ludzkich. Dokonuje si\u0119 ono w czasie i obejmuje mniej czy bardziej d\u0142ugi okres, kt\u00f3ry zawiera etapy: przedtem, podczas i potem.<\/p>\n

Akt przebaczenia domaga si\u0119 wi\u0119c spe\u0142nienia szeregu jednakowo wa\u017cnych warunk\u00f3w: czasu, cierpliwo\u015bci wobec siebie, wyrzeczenia si\u0119 pragnienia skuteczno\u015bci, wytrwa\u0142o\u015bci w decyzji spe\u0142nienia go a\u017c do ko\u0144ca. Tote\u017c gdy pr\u00f3buje si\u0119 znale\u017a\u0107 najbardziej odpowiednie wyra\u017cenia, \u017ceby \u00f3w akt opisa\u0107, s\u0105 to: nawr\u00f3cenie wewn\u0119trzne, pielgrzymka serca, inicjacja do mi\u0142o\u015bci nieprzyjaci\u00f3\u0142, poszukiwanie wewn\u0119trznej wolno\u015bci. Wszystkie te zwroty wyra\u017caj\u0105 potrzeb\u0119 jakiego\u015b post\u0119powania.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Przebaczenie rozpoczyna si\u0119 od decyzji nie mszczenia si\u0119<\/strong><\/p>\n

Najd\u0142u\u017csza droga rozpoczyna si\u0119 od pierwszego kroku<\/em> \u2013 m\u00f3wi przys\u0142owie. Pierwszym krokiem na d\u0142ugiej drodze przebaczenia jest decyzja, aby si\u0119 nie m\u015bci\u0107. Nie jest to decyzja podj\u0119ta w woluntarystycznym porywie, lecz podyktowana ch\u0119ci\u0105 wyzdrowienia i dalszego rozwoju.<\/p>\n

Bezu\u017cyteczne jest ci\u0105g\u0142e prze\u017cywanie wszystkich goryczy i nieszcz\u0119\u015b\u0107 spowodowanych przez zemst\u0119. S\u0105 one dostatecznie powa\u017cne, aby nie da\u0107 si\u0119 skusi\u0107 temu \u201ezej\u015bciu do piekie\u0142\u201d, nawet je\u015bli zach\u0119ca do\u0144 instynktowna sk\u0142onno\u015b\u0107. Jean Delumeau dostarcza nam na ten temat refleksj\u0119 poety kuba\u0144skiego, wi\u0119zionego przez dwadzie\u015bcia dwa lata w wi\u0119zieniach Fidela Castro: Dla niego przebaczy\u0107, to rozerwa\u0107 \u0142a\u0144cuch przemocy, odm\u00f3wi\u0107 walki z nienawistn\u0105 armi\u0105 wroga, pozosta\u0107 lub sta\u0107 si\u0119 wolnym, nawet je\u015bli jest si\u0119 ujarzmionym<\/em>. W tym samym stylu pisze Jean Marie Pohier: Na czym polega przebaczenie? Na nie \u017c\u0105daniu zap\u0142aty<\/em>. Aczkolwiek ta definicja jest negatywna, to decyzja, \u017ceby si\u0119 nie m\u015bci\u0107, jest zawsze punktem wyj\u015bcia ka\u017cdego prawdziwego przebaczenia.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Przebaczenie wymaga wgl\u0105du w siebie<\/strong><\/p>\n

Jak kopni\u0119cie w mrowisko, tak zniewaga wywo\u0142uje zamieszanie i niepok\u00f3j. Wewn\u0119trzny \u0142ad osoby zranionej zostaje przewr\u00f3cony do g\u00f3ry nogami, jej spok\u00f3j zburzony, jej wewn\u0119trzna integralno\u015b\u0107 zagro\u017cona. Wychodz\u0105 nagle na jaw jej osobiste braki, dot\u0105d niewidoczne. Jej idea\u0142y, \u017ceby nie powiedzie\u0107 z\u0142udzenia co do w\u0142asnej tolerancji i wielkoduszno\u015bci, zostaj\u0105 wystawione na pr\u00f3b\u0119. Ukazuje si\u0119 ciemna strona jej osobowo\u015bci. Wybuchaj\u0105 i przera\u017caj\u0105 emocje, o kt\u00f3rych si\u0119 s\u0105dzi\u0142o, \u017ce s\u0105 martwe. Wobec takiego zamieszania cz\u0142owiek staje si\u0119 bezsilny i upokorzony. Stare rany, \u017ale zagojone, do\u0142\u0105czaj\u0105 sw\u00f3j zgrzyt do tej kakofonii.<\/p>\n

Istnieje zatem wielka pokusa, aby odrzuci\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107 swojego wewn\u0119trznego ub\u00f3stwa i jego akceptacj\u0119. Na przeszkodzie tego procesu staj\u0105 liczne mechanizmy: zaprzeczania, ucieczki w aktywizm, pr\u00f3by zapomnienia, przyj\u0119cia roli ofiary, trwonienia energii na szukaniu winnego, szukania kary odpowiadaj\u0105cej afrontowi, oskar\u017cania siebie a\u017c do za\u0142amania, opierania si\u0119 albo grania roli nietykalnego i wspania\u0142omy\u015blnego bohatera, itd.<\/p>\n

Uleganie takim mechanizmom zagrozi\u0142oby powodzeniu przebaczenia, kt\u00f3re wymaga wyzwolenia siebie samego zanim dokona si\u0119 uwolnienie obra\u017caj\u0105cego. Pewna literatura dotycz\u0105ca przebaczenia, mi\u0119dzy innymi literatura New Ag\u0119, radzi przebacza\u0107 na zimno, bez troszczenia si\u0119 o swe stany duszy. To z\u0142a rada, bo przebaczenie przej\u015b\u0107 musi przez u\u015bwiadomienie sobie siebie i przez odkrycie wewn\u0119trznego ub\u00f3stwa: wstydu, poczucia odrzucenia, agresywno\u015bci, zemsty, pragnienia sko\u0144czenia z tym wszystkim. Ja\u015bniejsze i prawdziwe spojrzenie na siebie samego, oto obowi\u0105zkowy przystanek na zawik\u0142anej drodze przebaczenia. Takie spojrzenie na pierwszy rzut oka przera\u017ca. Mo\u017ce nawet doprowadzi\u0107 do rozpaczy. Etap trudny, lecz niezb\u0119dny, poniewa\u017c przebaczenie innemu musi koniecznie przej\u015b\u0107 przez przebaczenie sobie samemu.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Przebaczenie w poszukiwaniu nowej wizji relacji mi\u0119dzyludzkich<\/strong><\/p>\n

Dla Christiana Duquoc\u2019a przebaczenie jest \u0107wiczeniem z wyobra\u017ani\u0105<\/em>. Nawet gdy to si\u0119 wydaje dziwne, nie mo\u017cna trafniej tego wyrazi\u0107. Rzeczywi\u015bcie, wyobra\u017ania odgrywa istotn\u0105 rol\u0119 w przebaczaniu. Ten sam autor pisze: Przebaczenie przedstawia t\u0119 innowacj\u0119 (wobec powtarzaj\u0105cej si\u0119 i nieuchronnej logiki prowadz\u0105cej do zemsty sprawiedliwo\u015bci), tworzy ono przestrze\u0144, gdzie immanentna logika s\u0105dowych r\u00f3wnowa\u017cno\u015bci nie ma ju\u017c uzasadnienia. Przebaczenie nie jest zapomnieniem przesz\u0142o\u015bci, jest ryzykiem przysz\u0142o\u015bci innej ni\u017c narzucona przez przesz\u0142o\u015b\u0107 czy pami\u0119\u0107<\/em>. \u017beby zaanga\u017cowa\u0107 si\u0119 na drodze przebaczenia, wa\u017cne jest wi\u0119c, aby marzy\u0107 o lepszym \u015bwiecie, gdzie rz\u0105dzi\u0142aby sprawiedliwo\u015b\u0107 i wsp\u00f3\u0142czucie. Utopia! \u2013 powie si\u0119. Nic podobnego. Czy\u017c ca\u0142e tworzenie nowego \u015bwiata nie zaczyna\u0142o si\u0119 od najbardziej niedorzecznych fantazji?<\/p>\n

Przebaczenie stanowi wi\u0119c cz\u0119\u015b\u0107 wyobra\u017ce\u0144. Zawiera ono wol\u0119 tworzenia czy mo\u017ce raczej odtwarzania. Miguel Rubio uj\u0105\u0142 ca\u0142\u0105 oryginalno\u015b\u0107 jego przebiegu: Wybaczanie nie jest powszechnym, zrutynowanym gestem, nie jest zwyczajem na ka\u017cdy dzie\u0144. To jest raczej ukryty kwiat, oryginalny, kt\u00f3ry zakwita za ka\u017cdym razem na glebie b\u00f3lu i zwyci\u0119stwa nad sob\u0105<\/em>. Czy\u017c tworzenie nie jest, poza wszystkim, czynieniem czego\u015b z niczego? Tym nic, z kt\u00f3rego bierze pocz\u0105tek przebaczenie, to brak lub pustka, kt\u00f3r\u0105 wina wprowadzi\u0142a do stosunk\u00f3w mi\u0119dzyludzkich. Przebaczenie odwraca sytuacj\u0119 i tworzy now\u0105 relacj\u0119 z winowajc\u0105. Uwolniony od bolesnych wi\u0119z\u00f3w z przesz\u0142o\u015bci\u0105, przebaczaj\u0105cy mo\u017ce sobie pozwoli\u0107 w pe\u0142ni na \u017cycie tera\u017aniejszo\u015bci\u0105 i na przewidywanie na przysz\u0142o\u015b\u0107 nowych stosunk\u00f3w z tym, kt\u00f3ry go skrzywdzi\u0142.<\/p>\n

\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Od tego momentu przestanie patrze\u0107 \u201ez\u0142ym okiem\u201d urazu, a zacznie widzie\u0107 nowymi oczami. W psychoterapii nazywa si\u0119 to przeramowaniem<\/em>. Jak nazwa wskazuje, chodzi o ujrzenie nieszcz\u0119\u015bliwego wydarzenia w poszerzonym kadrze. A\u017c do tego momentu, osoba by\u0142a przywi\u0105zana do zranienia, niezdolna do widzenia czego\u015b innego, serce przepe\u0142nione by\u0142o urazem. Teraz jednak podnios\u0142a g\u0142ow\u0119, \u017ceby oceni\u0107 wszystko z w\u0142a\u015bciwej i szerszej perspektywy. Poznanie si\u0119 rozszerza, otwiera na wi\u0119ksz\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107 i przesuwa granice horyzontu. Obraza, kt\u00f3ra urasta\u0142a do natr\u0119ctwa, zaczyna traci\u0107 na wa\u017cno\u015bci obok nowych mo\u017cliwo\u015bci \u017cycia i dzia\u0142ania. Lecz praca na tym si\u0119 nie ko\u0144czy.<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Przebaczenie oparte na uznaniu warto\u015bci obra\u017caj\u0105cego<\/strong><\/p>\n

Aby osi\u0105gn\u0105\u0107 przebaczenie istotne jest, by nadal wierzy\u0107 w godno\u015b\u0107 tego, kt\u00f3ry zrani\u0142, gn\u0119bi\u0142 czy zdradzi\u0142. W pierwszym momencie b\u0119dzie to zapewne bardzo trudne do zrobienia. Krzywdziciel uka\u017ce si\u0119 jako istota z\u0142a, godna pot\u0119pienia. Mo\u017ce si\u0119 jednak zdarzy\u0107, jak w historii Alfreda, \u017ce raz dokonane uzdrowienie zmienia obraz drugiego. Zamiast potwora, odkryje si\u0119 istot\u0119 wra\u017cliw\u0105 i s\u0142ab\u0105, zdoln\u0105 do przemiany i rozwoju.<\/p>\n

Ponadto, przebaczenie to nie tylko uwolnienie si\u0119 od ci\u0119\u017caru w\u0142asnego b\u00f3lu, lecz r\u00f3wnie\u017c uwolnienie drugiego od ci\u0119\u017caru nie\u017cyczliwego i surowego os\u0105du, jaki \u017cywi si\u0119 wobec niego. Jest to rehabilitacja we w\u0142asnych oczach jego godno\u015bci ludzkiej. Jean Delumeau znalaz\u0142 trafne okre\u015blenie: Przebaczenie jest wyzwoleniem, oswobodzeniem, i ponownym stwarzaniem. Czyni nas nowymi. (…) Daje rado\u015b\u0107 i wolno\u015b\u0107 tym, kt\u00f3rych przygniata\u0142 ci\u0119\u017car winy. Przebaczenie (…) jest gestem zaufania w stosunku do istoty ludzkiej; to jest \u00abtak\u00bb dla naszego brata<\/em>. W tym samym sensie Jon Sobrino widzi w wybaczeniu akt mi\u0142o\u015bci nieprzyjaciela, zdolny go nawr\u00f3ci\u0107: Przebaczy\u0107 naszemu winowajcy, jest aktem mi\u0142o\u015bci w stosunku do grzesznika, kt\u00f3rego chcemy uwolni\u0107 z jego osobistego nieszcz\u0119\u015bcia i przed kt\u00f3rym nie chcemy definitywnie zamkn\u0105\u0107 przysz\u0142o\u015bci<\/em>.<\/p>\n

Wszystko to jest pi\u0119kne, powie si\u0119, lecz czy nie ma tu ryzyka posuni\u0119cia si\u0119 za daleko? A gdy winowajca oprze si\u0119 i odrzuci uwolnienie, kt\u00f3re jest mu ofiarowane? Czy cz\u0142owiek da si\u0119 zrani\u0107 drugi raz przez jego odrzucenie przebaczenia? Jest tu pewne ryzyko. Czy warto je podj\u0105\u0107? Prawdziwe przebaczenie wymaga przezwyci\u0119\u017cenia l\u0119ku przed kolejnym upokorzeniem. To w\u0142a\u015bnie sprawi\u0142o, \u017ce Jean-Marie Pohier napisa\u0142: To dlatego przebaczenie jest trudne. Poniewa\u017c boimy si\u0119<\/em>. Doszed\u0142szy do tego momentu, czy\u017c nie ma si\u0119 racji pytaj\u0105c: czy akt przebaczenia nie przekracza si\u0142 ludzkich?<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Przebaczenie odbiciem Boskiego mi\u0142osierdzia<\/strong><\/p>\n

Przebaczenie nale\u017cy do dw\u00f3ch rzeczywisto\u015bci: boskiej i ludzkiej. W koncepcji przebaczenia s\u0105 dwa wa\u017cne b\u0142\u0119dy do omini\u0119cia. Pierwszy polega na zredukowaniu go do post\u0119powania jedynie czysto ludzkiego, kt\u00f3re b\u0119dzie dyktowane przez strach lub lito\u015b\u0107. Psycholog behawiorystyczny por\u00f3wnuje przebaczenie do formy manewru obronnego. Dla niego przebaczenie pomi\u0119dzy \u015bmiertelnikami jest dyktowane przez strach przed odwetem i wzajemnym wyniszczaniem. Grecki filozof Seneka widzi w lito\u015bci g\u0142\u00f3wny motyw przebaczenia. Reasumuje t\u0119 my\u015bl w s\u0142awnym aforyzmie: Przebacz s\u0142abszemu od ciebie przez lito\u015b\u0107 dla niego, silniejszemu od ciebie przez lito\u015b\u0107 dla siebie<\/em>. Drugi b\u0142\u0105d, polega na traktowaniu przebaczenia jako przywileju samego Boga. Zostawia si\u0119 wtedy ma\u0142o miejsca inicjatywie ludzkiej. Stwierdza si\u0119 bez niuans\u00f3w: B\u00f3g sam mo\u017ce przebaczy\u0107<\/em> lub przebaczenie to sprawa Boga<\/em>. S\u0105 to formu\u0142y, kt\u00f3re ma\u0142o miejsca zostawiaj\u0105 ludzkiej odpowiedzialno\u015bci. Oczywi\u015bcie, jest to \u201esprawa Boga\u201d, je\u015bli rozumie si\u0119, tak jak tradycja \u017cydowska, chrze\u015bcija\u0144ska i muzu\u0142ma\u0144ska, \u017ce B\u00f3g jest ostatecznym \u017ar\u00f3d\u0142em autentycznego przebaczenia. Jednak przebaczenie nie dokonuje si\u0119 bez wsp\u00f3\u0142pracy ludzkiej.<\/p>\n

Przebaczenie mie\u015bci si\u0119 na styku spraw ludzkich i nadprzyrodzonych. Wa\u017cne jest respektowanie tych dw\u00f3ch czynnik\u00f3w, aby je dobrze wyrazi\u0107, w przeciwnym bowiem razie ryzykuje si\u0119 okrojenie przebaczenia z jednego lub drugiego istotnego elementu. Jean Delumeau znalaz\u0142 tego trafne okre\u015blenie. O\u015bwiadcza, \u017ce przebaczenie (\u2026) stanowi jedyny mo\u017cliwy \u0142\u0105cznik mi\u0119dzy lud\u017ami oraz mi\u0119dzy lud\u017ami a Bogiem. (…) T\u0119cza pomi\u0119dzy Bogiem a lud\u017ami, to jest przebaczenie<\/em>.<\/p>\n

Badaj\u0105c t\u0119 cz\u0119\u015b\u0107 przebaczenia, kt\u00f3ra pochodzi od istoty ludzkiej, sk\u0142ada si\u0119 na ni\u0105 decyzja nie mszczenia si\u0119, wgl\u0105du w siebie, aby si\u0119 leczy\u0107, stworzenie nowego porz\u0105dku i wreszcie uwolnienie si\u0119 od swego brata czy siostry. Te wszystkie aspekty ukazuj\u0105 prac\u0119 cz\u0142owieka, kt\u00f3ra jest ponad jego si\u0142y. Racja, bo wyraz przebacza\u0107<\/em>, jak sugeruje jego etymologia, znaczy dawa\u0107 w pe\u0142ni<\/em>, tak jak wyko\u0144czy\u0107<\/em> oznacza czyni\u0107 co\u015b w pe\u0142ni<\/em>. Przebaczenie zawiera wiec tak\u0105 ide\u0119 pe\u0142ni, poniewa\u017c jest wyrazem radykalnej mi\u0142o\u015bci, kt\u00f3ra kocha mimo znoszonych zniewag. \u015awiadczenie takiej mi\u0142o\u015bci wymaga si\u0142 duchowych przewy\u017cszaj\u0105cych si\u0142y ludzkie.<\/p>\n

Do\u015bwiadczenie duchowe prze\u017cyte w trakcie przebaczania mie\u015bci si\u0119 w innym rejestrze bycia i dzia\u0142ania. Na tym poziomie moje w\u0142asne ja<\/em> wycofuje si\u0119 z osobistej kontroli sytuacji. Innymi s\u0142owy, aby wej\u015b\u0107 w ostateczn\u0105 faz\u0119 przebaczenia, uwra\u017cliwia si\u0119 na to, co nieznane i niespodziewane. W\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki aktywnej bierno\u015bci stanie si\u0119 uwa\u017cne na dzia\u0142anie Ducha, kt\u00f3ry tchnie, gdzie chce i kiedy chce. Od tego momentu, cierpliwa i dobrowolna praca psychologiczna ust\u0119puje miejsca odpr\u0119\u017conemu i pe\u0142nemu nadziei oczekiwaniu na przebaczenie, kt\u00f3re nie pochodzi od siebie, ale od Kogo\u015b Innego.<\/p>\n

Wyrzeczenie si\u0119 swej \u017c\u0105dzy w\u0142adzy, to znaczy ch\u0119ci bycia jedynym podmiotem przebaczenia, post\u0119puje dalej ni\u017c si\u0119 my\u015bli. Badania wykazuj\u0105, \u017ce aby przebaczenie si\u0119 powiod\u0142o, nale\u017cy oderwa\u0107 si\u0119 nawet od ch\u0119ci przebaczenia. Jakim by\u0142oby wynagrodzeniem, m\u00f3c o\u015bwiadczy\u0107 z triumfuj\u0105c\u0105 min\u0105: wybaczam ci<\/em>. Przebaczenie w swej ostatecznej fazie nie zostawia miejsca dla takiej zarozumia\u0142o\u015bci. Przebaczenie powstaje dyskretnie, pokornie, jakby w ciszy. Nie zale\u017cy od wra\u017cliwo\u015bci ani uczuciowo\u015bci, wyp\u0142ywa z g\u0142\u0119bi istoty i serca o\u017cywionego Duchem. Wyra\u017ca co\u015b unikalnego, co nie ma nic wsp\u00f3lnego z sentymentalizmem \u2013 uwa\u017ca Lewis Smedes. Przebaczenie \u2013 twierdzi \u2013 ma odr\u0119bny kolor, klimat, wra\u017cenie, r\u00f3\u017cne od ka\u017cdego innego aktu rodz\u0105cego si\u0119 w ludzkich relacjach.<\/p>\n

Tak wi\u0119c przebaczenie dyktuje konkretne wyzwanie, by utrzyma\u0107 napi\u0119cie mi\u0119dzy tym, co psychiczne, a tym co duchowe. Kompetentna pedagogika musi si\u0119 z tym liczy\u0107. Philippe le Touz wspaniale opisuje udzia\u0142 Boga w przebaczeniu. Oto co o tym m\u00f3wi, okre\u015blaj\u0105c postacie Bernanosa, przezwanego prorokiem przebaczenia: \u015awi\u0119ci Bernanosa zst\u0119puj\u0105 w otch\u0142a\u0144 tej \u00abs\u0142odkiej lito\u015bci\u00bb. Przebaczenie jest samym Bogiem, Ojcem mi\u0142osiernym syna marnotrawnego, Mi\u0142o\u015bci\u0105 w swej czystej bezinteresowno\u015bci. Mi\u0142o\u015b\u0107 jest stw\u00f3rcza, rozlewa si\u0119 wko\u0142o, a przebaczenie jest instrumentem ci\u0105g\u0142ego, odnawianego, przywracaj\u0105cego nowo\u015b\u0107 stwarzania. Tam, gdzie ludzie powoduj\u0105 \u015bmier\u0107, tam ono przywraca \u017cycie<\/em>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":3778,"menu_order":69,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3787"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3787"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3787\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3792,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3787\/revisions\/3792"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3778"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3787"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}