{"id":3087,"date":"2019-11-04T12:34:22","date_gmt":"2019-11-04T11:34:22","guid":{"rendered":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/?page_id=3087"},"modified":"2019-11-04T12:34:22","modified_gmt":"2019-11-04T11:34:22","slug":"zilpa-i-bilha-naloznice-jakuba","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/duszpasterstwo\/katecheza-1\/zilpa-i-bilha-naloznice-jakuba\/","title":{"rendered":"Zilpa i Bilha: NA\u0141O\u017bNICE JAKUBA"},"content":{"rendered":"<p>W pierwotny plan Bo\u017cy, wobec cz\u0142owieka, by\u0142a wpisana monogamia \u2013 jedno\u017ce\u0144stwo. Takie rodziny chcia\u0142 mie\u0107 B\u00f3g Stworzyciel. Jednak istota ludzka ska\u017cona grzechem pierworodnym szybko odesz\u0142a od tych wiecznie obowi\u0105zuj\u0105cych plan\u00f3w i tworzy\u0142a dwu\u017ce\u0144stwa albo wielo\u017ce\u0144stwa. W takim niepo\u017c\u0105danym stanie znalaz\u0142 si\u0119 i Jakub. Nie dobrowolnie, ale pod naciskiem okoliczno\u015bci. Obowi\u0105zuj\u0105ce w\u00f3wczas zwyczaje i zasady moralne nie traktowa\u0142y takich czyn\u00f3w jako niemoralne, dlatego Jakub m\u00f3g\u0142 nie odczuwa\u0107 wyrzut\u00f3w sumienia. Jednak\u017ce sytuacja ta przynios\u0142a mu wiele b\u00f3lu i liczne nieprzyjemne wstrz\u0105sy.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Dwu\u017ce\u0144stwo<\/strong><\/p>\n<p>Jakubowe dwu\u017ce\u0144stwo mia\u0142o jedn\u0105 dobr\u0105 stron\u0119 \u2013 obydwie jego \u017cony by\u0142y zarazem siostrami i c\u00f3rkami jednego ojca. Mo\u017cna wi\u0119c by\u0142o si\u0119 spodziewa\u0107, \u017ce b\u0119d\u0105 si\u0119 wzajemnie tolerowa\u0107, chocia\u017c tak si\u0119 nie sta\u0142o. \u017bona wed\u0142ug pierwotnych plan\u00f3w Bo\u017cych mia\u0142a by\u0107 dla m\u0119\u017ca pomoc\u0105, a nie utrapieniem. A co powiedzie\u0107, gdy jest ich dwie lub trzy? Tu jest zwykle \u017ar\u00f3d\u0142o licznych nieporozumie\u0144 i z\u0142o\u017conych bolesnych problem\u00f3w. Jakubowe \u017cony by\u0142y siostrami, jednak si\u0119 nie lubi\u0142y. Napi\u0119cie mi\u0119dzy nimi wzros\u0142o do tego stopnia, \u017ce znalaz\u0142o swoje odbicie w stosunkach mi\u0119dzy Jakubem a umi\u0142owan\u0105 przez niego Rachel\u0105: <em>Spraw, abym mia\u0142a dzieci, bo inaczej przyjdzie mi umrze\u0107<\/em> \u2013 powiedzia\u0142a swojemu m\u0119\u017cowi. A on rozgniewa\u0142 si\u0119 na ni\u0105. On wiedzia\u0142, \u017ce za niep\u0142odno\u015bci\u0105 jego \u017cony ukrywa si\u0119 Pan B\u00f3g.<\/p>\n<p>Dzieci s\u0105 darem nieba. Co\u015b podobnego przez d\u0142ugie dwadzie\u015bcia lat prze\u017cywali i jego rodzice. Ale oni si\u0119 modlili. I B\u00f3g ich wys\u0142ucha\u0142. Rebeka pocz\u0119\u0142a i urodzi\u0142a dw\u00f3ch syn\u00f3w. Dlaczego ta para ma\u0142\u017ce\u0144ska nie wst\u0105pi\u0142a na t\u0119 sam\u0105 drog\u0119? Nie w\u0105tpi si\u0119 ani przez chwil\u0119, by tego nie czynili. Jednak\u017ce skutki grzech\u00f3w rodzic\u00f3w nieraz powtarzaj\u0105 si\u0119 na dzieciach. Rachela nie potrafi\u0142a czeka\u0107 i wesz\u0142a na drog\u0119 babki Sary. B\u00f3g s\u0142ysza\u0142 ich, ale nie wys\u0142ucha\u0142 natychmiast, i to z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w. Rachela nie by\u0142a jeszcze dojrza\u0142a do przyj\u0119cia tego b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa. Ona by\u0142a niecierpliwa, nie potrafi\u0142a ju\u017c dalej czeka\u0107. I przysz\u0142a do m\u0119\u017ca z propozycj\u0105, aby zbli\u017cy\u0142 si\u0119 do jej niewolnicy Bilhy, by rodz\u0105c na jej kolanach \u2013 w taki spos\u00f3b mog\u0142a \u2013 mie\u0107 z niej syn\u00f3w.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Na\u0142o\u017cnice<\/strong><\/p>\n<p>Jakub zgodzi\u0142 si\u0119, ale chyba niezbyt ochotnie. Sta\u0142 si\u0119 m\u0119\u017cem trzeciej \u017cony. Nie z mi\u0142o\u015bci, nie z zakochania, ale tylko po to, aby uspokoi\u0107 zdenerwowanie ukochanej ma\u0142\u017conki. Czego to nie uczyni m\u0105\u017c w takich chwilach dla spokoju w domu. Gniewa\u0142 si\u0119 na ni\u0105, ale w zasadzie litowa\u0142 si\u0119 nad ni\u0105 i wyrazi\u0142 zgod\u0119 na jej plan. Gdyby bowiem tego nie uczyni\u0142, m\u00f3g\u0142by wywo\u0142a\u0107 podejrzenie, \u017ce nie \u017cyczy jej syn\u00f3w. Przyk\u0142ad Racheli poci\u0105gn\u0105\u0142 do podobnego kroku Le\u0119 i w taki spos\u00f3b Jakub znalaz\u0142 si\u0119 w poczw\u00f3rnym ma\u0142\u017ce\u0144stwie. Lea nie musia\u0142a tego czyni\u0107, mia\u0142a przecie\u017c ju\u017c czterech syn\u00f3w, ale do czego jest zdolna zazdro\u015b\u0107 kobiet? Rodzinne problemy si\u0119 komplikowa\u0142y. Trzeba jednak zaznaczy\u0107, \u017ce w tym przypadku nie chodzi\u0142o o jak\u0105\u015b rozpust\u0119 albo cudzo\u0142\u00f3stwo. Nie ze zmys\u0142owo\u015bci albo dla rozkoszy cia\u0142a decydowano si\u0119 na ten krok, ale wszystkim chodzi\u0142o tylko o przysz\u0142e pokolenie i utrzymanie rodu. Tak Jakubowi, a jeszcze bardziej jego \u017conom, a tak\u017ce tym dwom niewolnicom, kt\u00f3re przez to sta\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c jego wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conkami. Oczywi\u015bcie, nie mia\u0142y tej samej pozycji, co obie siostry, poniewa\u017c by\u0142y tylko \u201enarz\u0119dziami\u201d, s\u0142u\u017c\u0105cymi do utrzymania rodu. Ten status w domu przejawia si\u0119 tak\u017ce w ich imionach. Nie nazywa si\u0119 ich \u017conami, ale na\u0142o\u017cnicami. Nie chodzi\u0142o tu o zmys\u0142owo\u015b\u0107 albo cielesno\u015b\u0107, ale o wielk\u0105 walk\u0119 \u2013 o dzieci.<\/p>\n<p>Sytuacja tych dw\u00f3ch kobiet nie by\u0142a dobra. Nie wiadomo, jak dosta\u0142y si\u0119 do Jakubowej rodziny. By\u0142 to okres niewolnictwa, gdzie ludzi sprzedawano jako towar. Laban je kupi\u0142, aby z czasem m\u00f3g\u0142 da\u0107 je jako dar weselny albo wiano swoim c\u00f3rkom. Jako nie zbyt szlachetny ojciec, szuka\u0142 sposobu, by c\u00f3rki przynios\u0142y mu jak najwi\u0119cej kapita\u0142u, ale nie chcia\u0142 ich odprawi\u0107 z domu z zupe\u0142nie pustymi r\u0119kami. M\u0142ode niewolnice mia\u0142y tylko jedno zadanie \u2013 s\u0142u\u017cy\u0107. By\u0142y narz\u0119dziami, nie wsp\u00f3\u0142ma\u0142\u017conkami, by\u0142y tylko maj\u0105tkiem. Tak\u017ce dzieci, kt\u00f3re mia\u0142y porodzi\u0107, nie by\u0142y ich w\u0142asno\u015bci\u0105. Przy rodzeniu dziecka chcia\u0142a by\u0107 tak\u017ce i Rachela, aby narodzi\u0142o si\u0119 ono na jej kolanach W taki spos\u00f3b by\u0142a ona prawn\u0105 matk\u0105 i nadawa\u0142a dziecku imi\u0119. Niewolnicom wi\u0119c przypada\u0142a tylko niewolnicza s\u0142u\u017cba, tak\u017ce i przy rodzeniu dzieci. Ma si\u0119 jednak wra\u017cenie, \u017ce ta s\u0142u\u017cba by\u0142a dla nich pewnym wyr\u00f3\u017cnieniem. Ich warto\u015b\u0107 i wa\u017cno\u015b\u0107 dzi\u0119ki temu bardzo wzros\u0142a. Prawdopodobnie wykonywa\u0142y t\u0119 s\u0142u\u017cb\u0119 ochotnie, by\u0142y bowiem w\u0142\u0105czone w jaki\u015b spos\u00f3b do rodu tej ksi\u0105\u017c\u0119cej rodziny, a ich \u017cycie w taki spos\u00f3b otrzymywa\u0142o nowy sens i pos\u0142annictwo.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Zilpa i Bilha<\/strong><\/p>\n<p>Zilpa i Bilha to by\u0142y Jakubowe na\u0142o\u017cnice. Bardzo ma\u0142o wie si\u0119 o nich. Biblia wymienia wprawdzie ich imiona, ale w zasadzie milczy o nich. Musia\u0142y jednak mie\u0107 w sobie co\u015b pi\u0119knego i szlachetnego. Te kobiety potrafi\u0142y zaj\u0105\u0107 tak\u017ce i drugie miejsce w rodzinie, a jest to bardzo trudne, zw\u0142aszcza dla kobiety. Hagar w domu Abrahama nie potrafi\u0142a tego dokona\u0107. Uros\u0142y jej rogi, sta\u0142a si\u0119 matk\u0105 i nie chcia\u0142a by\u0107 d\u0142u\u017cej s\u0142u\u017c\u0105c\u0105, chcia\u0142a by\u0107 pani\u0105. Te dwie niewolnice takiej postawy nie mia\u0142y w sobie, nie stwarza\u0142y takich problem\u00f3w. By\u0142y matkami, ale wydaje si\u0119, \u017ce dzieci tych dw\u00f3ch na\u0142o\u017cnic by\u0142y mniej szanowane i nieraz usuwane w cie\u0144 przed dzie\u0107mi \u017con prawowitych (zob. Rdz 33, 1-2). Nie s\u0142yszy si\u0119 te\u017c, by ich matki robi\u0142y z tego problem. Hagar to czyni\u0142a, wychowa\u0142a syna na szyderc\u0119, kt\u00f3ry wy\u015bmiewa\u0142 si\u0119 z Izaaka. One za\u015b, by\u0142y szcz\u0119\u015bliwe, \u017ce mog\u0142y sta\u0107 si\u0119 cz\u0142onkami tej rodziny i uwa\u017ca\u0142y to za co\u015b oczywistego, \u017ce dzieci prawnych \u017con by\u0142y uprzywilejowane. Ze spokojem zajmowa\u0142y drugie albo trzecie miejsce.<\/p>\n<p>Za tymi wszystkimi wydarzeniami trzeba widzie\u0107 r\u0119k\u0119 \u015bwi\u0119tego Boga i Jego b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwo, kt\u00f3re obieca\u0142 Jakubowi jeszcze przed jego narodzeniem. Tym najwi\u0119kszym darem dla m\u0119\u017ca jest dobra \u017cona i Jakub dosta\u0142 w tych dw\u00f3ch niewiastach oddane s\u0142u\u017c\u0105ce dusze. W jego rodzinie otrzyma\u0142y swoje miejsce i pos\u0142annictwo. Ich w\u0142\u0105czenie w zwi\u0105zki krwi i cia\u0142a by\u0142o du\u017cym ryzykiem i nios\u0142o niema\u0142e konsekwencje dla ca\u0142ej rodziny. I tylko Bo\u017cej \u0142asce mogli zawdzi\u0119cza\u0107 to, \u017ce w ich wsp\u00f3lnocie z tego powodu nie powsta\u0142y bolesne komplikacje. W \u017cyciu Abrahama taki krok prowadzi\u0142 do bardzo bolesnego kryzysu ma\u0142\u017ce\u0144stwa. Tu nic takiego si\u0119 nie dzieje. Dan i Neftali, Gad i Aser \u2013 byli synami tych dw\u00f3ch niewiast. Mieli swoje wady i braki, a jednak zostali w\u0142\u0105czeni do grona dwunastu patriarch\u00f3w. Tak\u017ce i oni nie zagubili si\u0119 w \u017cyciu. Mia\u0142y w tym udzia\u0142 r\u00f3wnie\u017c i te dwie matki. Nie na darmo \u017cy\u0142y w Jakubowej rodzinie. Tak\u017ce i one sta\u0142y si\u0119 Izraelitkami, da\u0142y r\u00f3wnie\u017c swoich syn\u00f3w dla wielkiego Bo\u017cego dzie\u0142a na ziemi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Upadek Rubena i Bilhy<\/strong><\/p>\n<p>Jako m\u0142ode niewolnice dosta\u0142y si\u0119 do domu Labana i z pewno\u015bci\u0105 nawi\u0105za\u0142a si\u0119 mi\u0119dzy nimi przyja\u017a\u0144. Nie mia\u0142y jednakowego temperamentu. Bilha by\u0142a bardziej aktywna i prawdopodobnie bardziej pop\u0119dliwa. T\u0119 cech\u0119 widzi si\u0119 w \u017cyciu jej dw\u00f3ch syn\u00f3w. Jednak koniec \u017cycia tych dw\u00f3ch kobiet by\u0142 r\u00f3\u017cny. Jedna z nich pozostawi\u0142a po sobie z\u0142\u0105 opini\u0119. Po narodzinach Beniamina, Rachela zmar\u0142a i zosta\u0142a pochowana przy drodze do Efrata. Jakub wtedy rozbi\u0142 namioty poza Migdal-Eder: <em>A gdy przebywa\u0142 w tej okolicy, Ruben zbli\u017cy\u0142 si\u0119 do Bilhy, drugorz\u0119dnej \u017cony ojca swego, i obcowa\u0142 z ni\u0105 (\u2026)<\/em> (Rdz 35, 22). By\u0142 to czyn, kt\u00f3ry prawdopodobnie si\u0119 powtarza\u0142. Ma on swoje dzieje i przyczyny. G\u0142\u00f3wnym winowajc\u0105 tego wydarzenia by\u0142 Ruben, kt\u00f3ry wy\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 w ten spos\u00f3b z pierworodztwa i nigdy wi\u0119cej w dziejach rodziny nie m\u00f3g\u0142 si\u0119 niczym zaznaczy\u0107. Ale i nie bez winy pozostaje Bilha. Dobre i szlachetne \u017cony chroni\u0105 swoich m\u0119\u017c\u00f3w i syn\u00f3w. Sta\u0142o si\u0119 to, co sta\u0107 si\u0119 nie powinno. W rodzinie zapanowa\u0142 wstyd i przygn\u0119bienie. Pomimo pot\u0119pienia tego wyst\u0119pku, wszyscy byli przybici. Czyn Bilhy i Rubena jest tak\u017ce ostrze\u017ceniem przed zbytni\u0105 pewno\u015bci\u0105 siebie, poniewa\u017c nawet pokorne dusze i domy rodzin ludzi wierz\u0105cych nie s\u0105 zabezpieczone przeciwko temu grzechowi. Czysto\u015b\u0107 i moralno\u015b\u0107 zdobywa si\u0119 tylko przez prawdziw\u0105 walk\u0119, niekiedy ucieczk\u0105, jak to uczyni\u0142 J\u00f3zef w Egipcie.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W pierwotny plan Bo\u017cy, wobec cz\u0142owieka, by\u0142a wpisana monogamia \u2013 jedno\u017ce\u0144stwo. Takie rodziny chcia\u0142 mie\u0107 B\u00f3g Stworzyciel. Jednak istota ludzka ska\u017cona grzechem pierworodnym szybko odesz\u0142a od tych wiecznie obowi\u0105zuj\u0105cych plan\u00f3w i tworzy\u0142a dwu\u017ce\u0144stwa albo wielo\u017ce\u0144stwa. W takim niepo\u017c\u0105danym stanie znalaz\u0142 si\u0119 i Jakub. Nie dobrowolnie, ale pod naciskiem okoliczno\u015bci. Obowi\u0105zuj\u0105ce w\u00f3wczas zwyczaje i zasady moralne [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":0,"parent":2615,"menu_order":20,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3087"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3087"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3087\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3090,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3087\/revisions\/3090"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2615"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bonifratrzy.pl\/klasztor-warszawa-sapiezynska\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3087"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}